Sự thật CHỨNG KHOÁN chưa ai kể cho bạn biết! (Phần 1)

Bài viết chỉ dựa trên quan điểm cá nhân dành cho một nhà giao dịch theo xu hướng, nếu bạn có ý tưởng khác điều đó hoàn toàn hợp lý nếu vẫn đang hiệu quả với kết quả bạn giao dịch!

Có những điều cảm thấy vô lý nhưng lại chính là động lực để thúc đẩy thị trường chứng khoán tồn tại & phát triển.

1.    Mất từ 2-3 năm để setup cho một game mới.

Nhớ lại câu chuyện con gà Tây, khi bác nông dân nghĩ cách bắt những con gà bằng cách cho chúng ăn đều đặn mỗi ngày tạo thói quen và cuối cùng tung lướt nắm gọn cả bầy khi chúng đã no nê một quãng thời gian dài mà không hề phòng bị hay dự phòng. Thị trường này cũng vậy, lớn lên bằng sự nghi ngờ & chết trong sự thoả mãn hưng phấn của nhà đầu tư mà không hề biết mình trở thành con gà lúc nào không hay. 

Thấy được gì từ case cổ phiếu DIG:

Ngày 30/12/2020. Công ty có 11.112 cổ đông nắm giữ cổ phần, trong đó có 10.872 nhà đầu tư cá nhân trong nước nắm giữ hơn 50% vốn công ty.

Năm 2021, Đại hội cổ đông thường niên Công ty ghi nhận có 18.861 cổ đông

Đến 2022, Đại hội thường niên năm 2022 tổ chức vào ngày 22/4/2022 khi có 48.280 cổ đông

Không phải là ngoại lệ. Khi cổ phiếu HAG nổi sóng, lượng cổ đông của HAGL tăng đột biến. Cụ thể, công ty có một lượng cổ đông kỷ lục với 54.114 cá nhân và tổ chức tại ngày 15/3/2022.

Trong khi ngày 29/5/2020 chỉ là 21.366 người. Cái bô to đùng ai úp ai đây?

Nhỏ lẻ thì tiền điên, máu liều nhiều nhưng tâm lý yếu, như bầy ong chỉ cần chọc phát là vỡ tổ ngay, còn tổ chức thì lại khác họ có thông tin & có đủ thứ để điều phối tâm lý đám đông. Họ có quá nhiều lợi thế để chiến thắng trong trò chơi này. Rõ ràng khi bắt đầu vào một con sóng, tiền tập trung vào tổ chức & đội lái, số lượng người nắm giữ ít, lên đến vùng đỉnh họ phân phối hàng ra cho những con gà Tây chính hiệu. Bạn nghĩ gì? Bây giờ cổ phiếu sẽ từ 20k lên lại 120k trong năm 2023? Hay 2024?  

Có mà nằm mơ, trừ khi lượng hàng này về lại tay tổ chức, cổ phiếu vào pha tích luỹ, cứ dập dìu lên và xuống, đến lúc cổ đông chán nản nhất, chờ đợi lâu nhất và không thể chờ đợi & kỳ vọng thêm nữa bán ra, lượng hàng lại về tay to, cổ đông ít lại. Thì lúc đó mới lại có con game tiếp theo. Thời gian này không ngắn, thường đối với những cổ phiếu có lượng hàng lớn mất vài năm hoặc hơn. Bất kì con sóng nào cũng vậy!

Trừ khi phải có điều gì thực sự bất ngờ xu hướng ngành mà ngay lập tức ngành hưởng lợi lớn, hoặc thay đổi trong chính nội tại doanh nghiệp, còn không thì cổ phiếu vẫn chưa thể giúp ae về bờ được. Cần phải thời thời gian ít nhất 2-3 năm để setup một game mới.

2.    Phái sinh không đơn giản như bạn nghĩ, đừng tin những gì bạn thấy

Mình có một người chị tư vấn Marketing làm trực tiếp thời đầu khi công ty X mở ra mảng chứng khoán phái sinh, có họp với sếp tổng bên cty X thì chính anh ấy nói rằng Phái sinh là cờ bạc cho nhỏ lẻ chơi. 

Nhìn thấy anh em đánh phái sinh khoe lãi đã quá đúng không? Lãi ngày trăm triệu, có người khoe lãi vài tỷ ghê gớm thật. Bịp đấy mấy bạn à. Chỗ nào cần khoe người ta sẽ chỉnh, còn chỗ nào không khoe được thì che đi vậy. Người lãi vài tỷ/ngày chả ai đi khoe làm gì, người ta hay nói người khôn không rước hoạ vào người, có tiền nhiều thế mà đi khoe cho trộm nó vào nhà à. Rồi lãi gì mấy đồng bạc lẻ phí của các bạn mà phải khoe rồi cho vào room vip.

Bản thân mình đã trải nghiệm phái sinh rồi, thử đủ cách, làm mọi loại chỉ báo nhưng không hề dễ như các bạn thấy. Vẫn có ăn đấy, nhưng thua thì không ít, nếu không biết cách quản trị thì chung quy lại vẫn lỗ phí thuế nặng. Vậy có người thắng không?

Câu trả lời là thắng được. Phái sinh có VN30 làm điểm tựa xu hướng, nghĩa là nhìn vào cơ sở để dự đoán biến động phái sinh. Nhưng xác suất thì cơ sở mà đã khó nhai thì phái sinh còn khó hơn cả trăm lần. EMA, fibonacci, bb band, lướt sóng,.. lái nó không biết chắc, nó còn cả một đội chờ mình vào lệnh rồi mới đi ngược lại. Ăn thì khoe lãi mà thua thì không thấy đâu, có bữa dẫn khách short/long cháy luôn tài khoản thì bảo: “Em đã nói anh chị chủ động quản trị rủi ro mà” -  Ít hôm không báo lệnh hoặc báo mua thăm dò thôi thì y như rằng: “Như đã đúng kịch bản room chúng ta thắng lớn, chúc mừng anh chị”

Không hề màu hồng như các bạn thấy & nghĩ rằng phái sinh sẽ là con đường kiếm tiền làm giàu nhanh chóng. Thậm chí ngược lại, nó là con đường phá sản nhanh nhất. Và “KHÔNG DÀNH CHO SỐ ĐÔNG” và cứ tin là số ít đó không có mặt bạn đi. Đi về con đường đầu tư nghiêm túc. 

3.    Không có phương pháp hay chỉ báo nào hiệu quả ở mọi thị trường & mọi thời điểm

Không có chén thánh trên thị trường chứng khoán, đã đầu tư là phải chấp nhận có rủi ro. Tuỳ thời điểm thị trường mỗi phương pháp sẽ có những ưu điểm riêng, quan trọng là đi con đường nào & nó có phù hợp với bản thân hay không. 

4.    Làm giàu & kiếm tiền cần thời gian, đầu tư cũng vậy.

Thời gian mới đầu vào thị trường của mình vậy, nghĩ tới cảnh năm sau x2 tài khoản là thấy sướng trong lòng rồi. Tuy nhiên sự thật đâu phải thế, mua ít hôm người ta hù phải bán, bán ít hôm cổ phiếu lại tăng tiếp. Tăng xong tới đoạn quyết định ôm luôn thì nó lại cắm đầu nó giảm. 

Đúng là đầu tư rất khó, không hề dễ nếu như nghiêm túc nhìn vào sự tăng trưởng tài khoản. Suốt hành trình đó đến bây giờ thì mình thoải mái hơn nhiều, chấp nhận việc đầu tư luôn kèm theo rủi ro nhưng bất kì sự tăng giá nào của cổ phiếu cũng cần thời gian & sự phát triển nội tại doanh nghiệp cũng như sóng ngành & thị trường cần thiết.

Mình không vội để fomo mất cơ hội rồi phá bỏ nguyên tắc đầu tư, không sợ hãi để bán mất cổ phiếu, và chờ đợi cơ hội thời điểm thích hợp để giải ngân. Hiểu điều này giúp mình đầu tư ít áp lực và tự tin hơn rất nhiều. Làm giàu chậm & bền vững.

5.    Lúc cả thị trường sợ hãi, người bên cạnh bắt đầu cắt những khoản lỗ không thể chịu được nữa là lúc thị trường sẽ hồi phục.

Cách đây vài hôm có cô Ca sĩ nhân ngày 8/03 cutloss toàn bộ khoản đầu tư chứng khoán với khoản lỗ hơn 800 triệu đồng đó cũng là một case. Kiểu tương tự như vậy.

 
Hoặc trong nhóm bạn đang hoạt động mà thấy im lặng không ai nói gì có nghĩa là thị trường còn chưa có gì, nhưng đến đoạn cùng cực bí bách nhất người ta thường hay nhắn tin để tìm sự chia sẻ hoặc hưng phấn khoe lãi cũng là giai đoạn có khả năng tạo đỉnh. Hoặc bạn thấy ai đó cầm rất lâu cổ phiếu mà vừa báo cutloss xong cho nhẹ cả người thì thường vùng đó lại có khả năng là đáy.

Thị trường cho nhà đầu tư trải nghiệm toàn bộ các cung bậc cảm xúc, từ vui vẻ đến sung sướng tột cùng đến hi vọng tương lai tươi sáng rồi thì đến buồn bã chán nản, chỉ muốn được thoát khỏi nơi này và quên nó đi. Những lúc cảm xúc nhà đầu tư đến tột độ là lúc thị trường có những chuyển biến. Hãy thực sự chú ý điều này!

6.    Bull Market sinh ra trong thời kì suy thoái kinh tế, ngược lại lúc kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ lại là dấu hiệu cho thời kì Bear Market.

Thời điểm thị trường giảm mạnh, nhiều bạn la lên rằng: “ Đất nước tăng trưởng GDP vào hàng top thế giới, hết covid cũng là top những quốc gia đầu tiên, vậy mà thị trường chứng khoán lại còn hơn cái xó chợ”.

Bao thời nay nhà đầu tư vẫn thế nên không trách được sự hiểu lầm này, nên nhớ rằng thị trường con bò tăng giá sinh ra trong thời kì suy thoái kinh tế, ngược lại đánh dầu sự bắt đầu cho thời kì con gấu lại là lúc nên kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ và tưởng chừng như mọi thứ đều quá tốt để xấu.

Nói có sách mách có chứng, năm 2022 chứng kiến chiến tranh Nga Ukraina, đồng thời là chiến tranh kinh tế giữa Nga & Châu Âu, nguồn khí đốt cắt đứt ảnh hưởng đến các hoạt động công nghiệp Châu Âu. Ấy thế mà bạn thử lật chart FTSE ra mà xem, GB100 (chứng khoán Anh), FR Index (Chứng khoán Pháp) nó đang vượt đỉnh hoặc tiệm cận đỉnh đấy. Khủng hoảng mới sinh ra thị trường bò tót.

Lý giải cho điều này là khi nền kinh tế gặp khủng hoảng thì chính phủ mới bơm các gói kích thích kinh tế, hạ lãi suất cho vay, tăng tín dụng nhằm vực dậy nền kinh tế, chính điều này là TIỀN – TIỀN MỚI LÀ HƠI THỞ của thị trường chứng khoán. Còn khi mọi thứ tốt đẹp thì lạm phát tăng, chính phủ có xu hướng thắt chặt các gói tiền tệ để kìm hãm lạm phát và gây thiếu hụt nguồn tiền trên thị trường chứng khoán.

7.    Kĩ thuật giúp thời điểm mua bán hợp lý, nhưng nắm giữ dựa vào câu chuyện doanh nghiệp tương lai

Câu hỏi muôn vàn trader muốn trả lời đó là nên theo phân tích kĩ thuật hay cơ bản. Đương nhiên mỗi người mỗi quan điểm sao phù hợp với bản thân, ông kĩ thuật thì bảo tui mua bán theo tín hiệu & đường giá không quan tâm đến doanh nghiệp, coi cổ phiếu là đầu cơ mang lợi nhuận. Còn ông cơ bản thì lại bảo tui đầu cơ phải có cơ sở & nguyên tắc rõ ràng.

Tuy nhiên thì cả hai ông đều cần nhau để bổ sung, thường kĩ thuật sẽ đi trước câu chuyện cơ bản và phản ảnh trước tiềm năng của doanh nghiệp trong tương lai, nhưng muốn đi lâu & bền, nằm giữ cổ phiếu qua những giai đoạn điều chỉnh của thị trường thì câu chuyện cơ bản lại cực kì quan trọng.

Doanh nghiệp sẽ tốt đến đâu & tốt đến khi nào thì không còn tốt nữa? – Cơ bản

Tín hiệu nào cho thấy ở vùng giá này có lượng lớn hàng đang trao đổi của nhà đầu tư lớn & cần theo dõi kĩ kết quả doanh nghiệp, vùng nào cổ phiếu đang tích luỹ & chuẩn bị cho xu hướng tăng giá mới. – Kĩ thuật. 

8.    Nhà đầu tư mất trí nhớ

Nhà đầu tư có phải mất trí nhớ không? Chắc chắn là có. Một cổ phiếu có thể làm lỗ 50% NAV. Sàn liên tục cả tuần mất trắng thanh khoản. Nhưng ngày hôm sau tím 1 phiên thì đã xem như chưa có chuyện gì xảy ra. 

Đúng trong đợt sụt giảm tháng 11 &12 vừa rồi, mình thấy rõ ràng điều thị trường đang đánh mất là NIỀM TIN của nhà đầu tư khi liên tục giảm & tạo cảm giác ức chế khi không hề có đợt hồi kĩ thuật nào. Nhiều người còn nhắn tin với mình rằng sẽ không bao giờ tham gia lại nữa, chắc chắn cần thời gian nghỉ dài để bình tâm lại.

Ấy vậy mà ngay sau đó thị trường tăng lại, tất cả đều quên rằng đã từng có thời gian giảm trước đó và vẫn hì hục lao vào thị trường đu vào chính những cổ phiếu làm họ mất mát với hi vọng gỡ lại.

Cũng hay và thú vị khi nhà đầu tư toàn bộ mất trí nhớ & bị cảm xúc chi phối. Đó mới chính là điều đặc biệt của thị trường tài chính. Nên nếu nói rằng nhà đầu tư giận cổ phiếu thì không đúng, họ sẵn sàng & luôn chuẩn bị để tiếp tục lao vào bất kì cổ phiếu nào. Chủ tịch HAX từng nói: nhà đầu tư là kí sinh trùng của cổ phiếu, nói thế cổ đông có ghét không, ghét chứ? Nhưng có mua không thì khả năng vẫn mua nếu HAX tăng giá. 

Thiết nghĩ nếu FLC comeback sẽ lại có một thế hệ con thiêu thân lao vào với ước mơ giàu sang. Nếu A7 trở lại với DIG Version 2 thì cũng vẫn có lớp người số 2 sẵn sàng hi sinh để chứng minh thiên mệnh. Quan trọng là phải chờ mấy anh/chị có hàng đã. Chứ còn chưa có hàng thì cũng không tạo game được cho các em chơi.

Cảm ơn các bạn đã đọc bài viết! 

Bạn có thể theo dõi video chi tiết hơn về chủ đề này qua kênh Youtube: Nhật ký Chứng khoán