Bài viết chỉ dựa trên quan điểm cá nhân dành cho một nhà giao dịch theo xu hướng, nếu bạn có ý tưởng khác điều đó hoàn toàn hợp lý nếu vẫn đang hiệu quả với kết quả bạn giao dịch!

Ngành điện Việt Nam đang chờ thông báo chính thức từ quy hoạch điện 8 (QHĐ) và chính sách giá cho năng lượng tái tạo (NLTT) để khởi động một chu kỳ phát triển mới. Trong khi đó, nhiệt điện sẽ được hưởng lợi trong bối cảnh thủy điện giảm sút trong giai đoạn 2023 - 2024, còn NLTT vẫn cần cú hích từ chính sách đặc biệt là QH Điện VIII.

• Quy hoạch điện VIII có gì?

Dự thảo QHĐ 8 mới nhất tiếp tục củng cổ triển vọng tươi sáng của Năng lượng tái tạo. Đây sẽ là mảng mũi nhọn trong kế hoạch phát triển ngành điện của Việt Nam ở cả ngắn và dài hạn. Không những đảm bảo an ninh năng lượng do quá phụ thuộc vào nguồn năng truyền thống, nên việc phát triển năng lượng tái tạo là cần thiết đồng thời các doanh nghiệp có vốn nước ngoài đầu tư vào Việt Nam đều đi kèm các yêu cầu về đảm bảo năng lượng sạch vì vậy họ phụ thuộc rất nhiều vào nguồn năng lượng này. Tuy nhiên, một số dự án đã phải ngừng mở rộng do chưa đáp ứng được yêu cầu này. Nút thắt này chỉ có thể gỡ khi có chính sách về mua bán điện trực tiếp. Tức là Việt Nam cần có cơ chế hợp đồng mua bán điện trực tiếp để khuyến khích các nhà sản xuất năng lượng tái tạo, đặc biệt là các nhà máy trong khu công nghiệp được phép tham gia.

• Diễn biến mới nhất:

Sáng 22/4, Gặp Thủ tướng Phạm Minh Chính các doanh nghiệp FDI kiến nghị Chính phủ sớm thông qua Quy hoạch điện VIII, cơ chế mua bán điện trực tiếp. Tại hội nghị, nhiều nhà đầu tư nước ngoài tỏ ra sốt ruột khi bản quy hoạch này vẫn chưa được thông qua. Theo họ, việc chậm thông qua Quy hoạch điện VIII, cơ chế mua bán điện trực tiếp từ nhà máy sản xuất đến hộ tiêu thụ công nghiệp (DDPA) đã ảnh hưởng tới quyết định mở rộng đầu tư nhiều doanh nghiệp. Phản hồi các nhà đầu tư, Bộ trưởng Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết, bản thảo mới nhất Quy hoạch điện VIII đang được Bộ này cùng đơn vị tư vấn gấp rút hoàn thiện và dự kiến trình Thủ tướng phê duyệt trong tháng 5 tới.

Ngày 26/4, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành chủ trì cuộc họp của Hội đồng thẩm định Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2045 (Quy hoạch Điện 8), quy hoạch ngành quốc gia đặc biệt quan trọng trong hệ thống quy hoạch ngành quốc gia. Sau khi Hội đồng thẩm định thống nhất thông qua Quy hoạch với số phiếu cao, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành giao Bộ Công Thương và các bộ, ngành khẩn trương tiếp thu ý kiến Hội đồng thẩm định, hoàn thiện dự thảo trước khi trình Thủ tướng Chính phủ xem xét phê duyệt trong tháng 5/2022.

Ngày 4/5, Bộ Công Thương đã tổ chức Hội nghị tham vấn quốc tế về Quy hoạch điện lực quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến 2050 (Quy hoạch điện VIII). Hội nghị do Thứ trưởng Bộ Công Thương Đặng Hoàng An chủ trì với sự tham gia của hơn 60 đại biểu trong nước và quốc tế. Tại Hội nghị, Thứ trưởng Đặng Hoàng An nhấn mạnh, với vai trò là cơ quan lập quy hoạch, Bộ Công Thương được Thủ tướng Chính phủ giao là cơ quan lập Quy hoạch điện VIII. Trong thời gian qua, Bộ Công Thương đã khẩn trương xây dựng, hoàn thiện dự thảo và nhiều lần báo cáo Thủ tướng Chính phủ xin chủ trương phê duyệt Quy hoạch điện VIII.

• Thời gian dự kiến phê duyệt: Ngay trong tháng 5 này khi trình lên Thủ tướng Chính phủ. (rumor 10/05)

• Doanh nghiệp nào đáng chú ý nếu quy hoạch điện VIII được thông qua:

Ưu tiên Mảng xây dựng mạng lưới điện:

1. PC1: quy hoạch điện 8 có thể đóng vai trò là động lực cho hoạt động xây dựng lưới điện của PC1 đồng thời mảng điện gió cũng chiếm phần quan trọng trong cơ cấu lợi nhuận PC1 trong những năm tới. Tính đến nay, Công ty Cổ phần Tập đoàn PC1 đã trải qua hơn 50 năm xây dựng và phát triển để khẳng định được vị thế trong nhiều lĩnh vực. Công ty đã có kinh nghiệm trong lĩnh vực xây lắp hàng nghìn km đường dây tải điện cũng như hàng trăm trạm biến áp ở các cấp điện áp 500KV, 220KV và 110KV.

• Trong năm 2022, công ty đã giành được 7,2 nghìn tỷ đồng đơn hàng mới trong đó khoảng 3,8 nghìn tỷ đồng từ các dự án điện gió, bao gồm dự án điện gió Tân Phú Đông 1, điện gió Khai Long, điện gió Đông Thành 1; và phần còn lại từ việc xây dựng lưới điện. Đáng chú ý, hầu hết các dự án điện gió trong năm 2022 đều là các dự án chuyển tiếp không đáp ứng được thời hạn là tháng 11/2021.

• SSI ước tính tăng trưởng doanh thu năm 2023 đối với hoạt động xây dựng lưới điện của PC1 ở mức 11%%, dựa trên giá trị chuyển tiếp cuối năm 2022 (3,7 nghìn tỷ đồng vào cuối năm 2022 so với 1 nghìn tỷ đồng vào cuối năm 2021) và kế hoạch chi phí đầu tư xây dựng lưới điện từ Dự thảo Quy hoạch tổng thể Điện VIII. Chúng tôi giả định đơn đặt hàng mới năm 2023 là 5,5 nghìn tỷ đồng (tương đương 90% kế hoạch của công ty).

2. TV2: CTCP Tư vấn Xây dựng Điện 2 là một trong bốn Cty tư vấn điện hàng đầu của Việt Nam, là doanh nghiệp trực thuộc tập đoàn EVN vì vậy yếu tố nhận được các dự án thi công mạng lưới điện khi đã có kinh nghiệm trong lĩnh vực chuyên khảo sát thiết kế lập dự án đầu tư xây dựng phát triển điện. Hơn 30 năm hoạt động trong lĩnh vực khảo sát thiết kế và giám sát xây dựng các công trình nguồn và lưới điện. Với hơn 100 dự án nguồn điện (>25.000 MW), hơn 150 Trạm biến áp (>28.000 MVA), hơn 400 dự án đường dây (>6.000km). TV2 gắn liền với hàng chục công trình nguồn điện và hàng trăm công trình lưới điện đã được đưa vào vận hành. Các công trình tiêu biểu như: Thủy điện Trị An, Thác Mơ, Cà Mau, Nhơn Trạch, Sơn Mỹ, Đường dây 500kV Phú Mỹ - Nhà Bè - Phú Lâm, 500kV Bắc Nam mạch 1 & 2...

3. PVS: Nổi tiếng với lĩnh vực điện gió đặc biệt kinh nghiệm trong thị trường điện gió ngoài khơi, và kỳ vọng sự cạnh tranh thấp trong bối cảnh ít đối thủ cạnh tranh trong thị trường tương đối mới này. Nhiều chính phủ và tổ chức quốc tế cũng đã phân bổ ngân sách để tài trợ cho các dự án năng lượng tái tạo. Biểu giá đối với điện tái tạo tại Đài Loan (Trung Quốc) (cao gấp 2 lần biểu giá của Việt Nam) là ưu đãi nhất, cho thấy khả năng cao quốc gia này sẽ đạt được mục tiêu phát triển điện gió ngoài khơi. Trong khi đó, chỉ có một số nhà thầu cơ khí & xây dựng (M&C) trong ngành điện gió ngoài khơi ở Châu Á - Thái Bình Dương, việc PVS – công ty đã ký hợp đồng cho các dự án với Orsted ở Đài Loan (Trung Quốc) – cho thấy PVS có thể sẽ có thị phần đáng kể trong mảng M&C điện gió ngoài khơi của khu vực. Mặt khác, PVS là công ty hưởng lợi trực tiếp từ Quy hoạch Điện (PDP) VIII. Dự thảo tháng 11/2022 đạt mục tiêu nâng công suất điện gió thêm 53 lần trong giai đoạn 2020-2030 (cao hơn khoảng 30% so với dự thảo tháng 11/2021).

Mảng doanh nghiệp có dự án chuyển tiếp:

1. BCG: dự án Điện mặt trời Phú Mỹ đã hoàn thành lắp đặt xong 114 MW giai đoạn 2, đang chờ chính sách để đóng điện. Với các dự án Redsun, Sunflower và Đức Huệ, Công ty tích cực đàm phán để được đưa vào Quy hoạch điện VIII. Với mảng điện gió, Công ty chuẩn bị triển khai dự án Điện gió Khai Long giai đoạn 1 (100 MW), Đông Thành giai đoạn 1 (80 MW).

2. GEG: Công ty cổ phần Điện Gia Lai hiện có dự án Điện gió Tân Phú Đông, công suất 100 MW và dự án Điện mặt trời Đức Huệ, công suất 49 MWp, dự kiến lần lượt phát điện vào tháng 10/2022 và năm 2023. Jera, nhà sản xuất điện lớn nhất Nhật Bản đã mua 35,09% cổ phần GEG, có thể sẽ hỗ trợ Điện Gia Lai cả về nguồn vốn lẫn trình độ kỹ thuật, qua đó tạo thêm động lực cho doanh nghiệp phát triển.

3. TEG: Về lĩnh vực năng lượng, thông qua công ty con – Công ty cổ phần năng lượng Trường Thành (TTP), TEGroup sẽ thực hiện thoái vốn tại các dự án điện mặt trời đã vận hành để tập trung nguồn vốn phát triển các dự án điện gió mới như dự án điện gió ngoài khơi V4 tại Trà Vinh (công suất 2GW), hợp tác với đối tác Nhật Bản, dự án điện gió Phù Mỹ tại Bình Định (công suất 125MW) đang dự kiến hợp tác với đối tác Thái Lan.

4. HDG: mảng năng lượng tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu kinh doanh của Công ty trong năm 2023 với gần 70%, bất động sản chỉ chiếm khoảng 30%. Cũng trong năm 2022 hoàn thành tổ máy 3 và khánh thành nhà máy thủy điện ĐăkMi 2, đưa vào vận hành đủ công suất 462MW của các dự án năng lượng đã phát triển, trong đó có 314MW thủy điện và 148MW điện gió, điện mặt trời. Các dự án năng lượng trong danh mục đầu tư mới vẫn đang chờ đợi việc phê duyệt Quy hoạch điện VIII và khung giá mới cho các dự án năng lượng tái tạo.
Còn một số doanh nghiệp nữa...

• Kết luận:

>> Khung giá điện tái tạo chuyển tiếp phân hóa rõ nhóm doanh nghiệp hưởng lợi

Quy hoạch điện VIII là một dự án lâu dài & mang tầm chiến lược đối với vấn đề phát triển kinh tế, an ninh & xã hội Việt Nam. Ước tính trong 5 năm tới, Việt Nam dự kiến sẽ huy động khoảng 15,5 tỷ USD từ gói hỗ trợ tài chính do các nước G7, Liên minh châu Âu. Với số tiền này là cú hích cho các cổ phiếu tham gia trong chuỗi giá trị mảng năng lượng tái tạo. Đây được coi là nguồn vốn dồi dào với mức lãi suất rẻ và là cơ hội cho các dự án năng lượng chuyển tiếp tái cấu trúc nợ trong thời gian tương lai. Theo dự thảo Quy hoạch điện VIII, xu hướng chi phí đầu tư của các dự án năng lượng tái tạo sẽ giảm nhanh trong giai đoạn từ nay đến 2030 cũng là yếu tố hỗ trợ cho công đoạn phát triển của các dự án, phần nào bù đắp được việc phải huy động ở mức giá thấp cho các dự án năng lượng tái tạo chuyển tiếp. Dự kiến chi phí đầu tư ĐMT trang trại và điện gió trên bờ sẽ giảm khoảng 1,5% mỗi năm, trong khi đó chi phí đầu tư điện gió ngoài khơi ghi nhận mức giảm gấp đôi khoảng 3% từ nay đến năm 2045. Theo đó, chi phí quy dẫn (LCOE) có thể ghi nhận mức giảm tương ứng và xu hướng giảm này sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp hạ bớt áp lực chi phí trong cả ngắn và dài hạn.

Để đón đầu xu hướng chuyển đổi năng lượng tái tạo này bạn có thể tham khảo các doanh nghiệp bên trên tuỳ theo mức độ chấp nhận rủi ro có thể chọn dạng midcap hoặc penny hoặc cp lớn nhiều thanh khoản. Về phía mình đánh giá Quy hoạch Điện VIII là cú hích giúp các doanh nghiệp tham gia trong chuỗi này hưởng lợi, đặc biệt các doanh nghiệp thi công mang tính dài hạn và khối lượng backlog lớn khi có uy tín & kinh nghiệm sẵn có.

Bài viết mang tính chất tổng hợp & tổng kết những ý chính từ nhiều bài báo, nghiên cứu. Chính vì vậy nó chỉ đơn thuần mang giá trị tham khảo cho việc đầu tư trong giai đoạn sắp tới nếu Quy hoạch điện VIII được thông qua.

Bạn có thể theo dõi video chi tiết hơn về chủ đề này qua kênh Youtube: Nhật ký Chứng khoán

Bình luận (41)