Bắt đáy phải chuyên nghiệp!

Bắt đáy là một phương pháp đầu tư, đương nhiên trong bất kì trò chơi nào nó cũng không dành cho số đông. Có nghĩa có một số bắt đáy hiệu quả, lãi lớn ngay cả thời điểm downtrend nhưng cũng có người trung bình giá mãi và cháy luôn toàn bộ tài khoản.

Bài viết này mình chỉ mong gửi đến các bạn một góc nhìn: “Nếu bạn có liều mình để bắt đáy, thì hãy làm nó một cách thật chuyên nghiệp”. 

Bởi vì thị trường chứng khoán luôn có tính đúng của riêng nó, không có phương pháp giao dịch nào là hoàn hảo ở mọi thị trường, mình cũng thừa nhận một điều là nếu bạn giao dịch theo xu hướng ở thời điểm hiện tại có đôi khi bạn sẽ mua đỉnh bán đáy. Chính vì vậy đôi khi linh hoạt hoặc một lần liều mình thay đổi cục diện thì ông bà thương thì sao. Nhưng mình phải nhắc lại, đừng lạm dụng và để tính tham lam của bạn lấn át những rủi ro khó lường trong  xu hướng giảm của thị trường.

Phần 1/ 4 Công cụ sử dụng

1.    Cổ phiếu chọn:  dạng cổ phiếu ưu thích để bắt đáy là kiểu cổ phiếu đã giảm khá mạnh, đặc biệt dạng đầu cơ càng tốt vì những cổ phiếu này có xu hướng tăng giảm mạnh hơn so với những cổ phiếu khác. 

2.    RSI - Relative strength Index - Chỉ báo RSI so sánh tỷ lệ tương quan giữa số ngày tăng giá so với số ngày giảm giá với dữ liệu giao động trong khoảng từ 0 đến 100 (mức trung bình là 50).

Đường 50 ở giữa, là một dấu hiệu nhận biết chứng khoán sắp tăng giá hay giảm giá. Nếu đường RSI tăng vượt qua đường này, đó là dấu hiệu giá của loại chứng khoán đó có kỳ vọng tăng giá (Bullish). Ngược lại, nếu đường RSI giảm xuống dưới đường này, đó là dấu hiệu giá của loại chứng khoán đó có kỳ vọng giảm giá (Bearish).

Đường 70 phía trên được coi là ngưỡng quá mua (overbought) nghĩa là đã mua quá nhiều so với mức cân bằng của thị trường. Khi đó, nhà đầu tư sẽ bán bớt ra để trở về mức cân bằng làm cho giá giảm xuống). Thường khi đường RSI rớt xuống dưới ngưỡng 70, đó là dấu hiệu giá chứng khoán đó có thể sắp giảm.

Đường 30 ở dưới được coi là ngưỡng quá bán (oversold) nghĩa là lượng bán ra quá nhiều làm giá giảm xuống thấp hơn so với giá cân bằng. Khi đó, nhà đầu tư sẽ mua thêm để đẩy giá lên.

Thường khi đường RSI từ dưới lên và vượt ngưỡng 30, đó là dấu hiệu giá chứng khoán đó có thể sắp tăng.

Một ứng dụng khác của RSI giúp nhà đầu tư xác định dự báo xu hướng tương lai, bằng cách phát hiện tín hiệu phân kỳ RSI.

-    Phân kỳ âm: báo hiệu khả năng tạo đỉnh và giảm giá của cổ phiếu  sắp tới, khi nhận thấy tín hiệu đồ thị giá tiếp tục tăng (đỉnh sau cao hơn đỉnh trước) nhưng ở tín hiệu RSI thì đỉnh sau thấp hơn đỉnh trước tại cùng khung thời gian. Nhà đầu tư sẽ có xu hướng chốt lãi hoặc không tiếp tục mua vào.

-    Phân kỳ dương: báo hiệu khả năng tạo đáy và tăng giá của cổ phiếu sắp tới, khi nhận thấy tín hiệu đồ thị giá tiếp tục giảm (đáy sau thấp hơn đáy trước) nhưng ở tín hiệu RSI thì đáy sau cao hơn đáy trước tại cùng khung thời gian. Nhà đầu tư sẽ có xu hướng bắt đáy hoặc không bán ra thêm lúc này.

3.    Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên: Được chia làm hai dạng (Rally day & pink rally day)

    Rally day: Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên giá xanh tăng mạnh.

Pink rally day: Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên giá đỏ là ngày đầu tiên giá sau mức giảm thấp hơn trong xu hướng giảm rút chân và đóng cửa trên 50% thanh nến.  Đặc điểm hồi phục: - Trường hợp 1(Pink rally day): Ngay trong phiên - Đầu phiên giảm, cuối phiên hồi phục mạnh - gọi là bar rút chân. (giảm mạnh sau đó rút chân lên) - Trường hợp 2 (rally day): 2 ngày liên tiếp nhau hoặc: giảm vào ngày hôm trước, và tăng trở lại vào ngày hôm sau. Miễn sao đảm bảo yếu tố tăng giá đóng cửa hơn 50% giá thanh giảm gần nhất. Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên được đếm là phiên số 1, nếu ngay sau đó chưa xuất hiện bùng nổ theo đà mà giá tiếp tục đóng nến dưới mốc low thấp nhất của phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên thì phiên này không còn hiệu lực. Được reset lại cho đến khi tìm được phiên nỗ lực phục hồi tiếp theo! Theo tài liệu hướng dẫn Williams Oneil: Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên không cần volume xác nhận, nhưng cũng không được thấp quá!

4.    Stoploss: Cắt lỗ nếu hàng về giá cổ phiếu đóng cửa dưới mốc low của thanh nến tham gia. Tối đa 4-8% không ngoại lệ.

Phần 2/ Backtest - Kiếm tra lại các cổ phiếu

Cổ phiếu thường được chọn là những cổ phiếu đã giảm mạnh, tuy nhiên khi giao dịch theo kiểu này thì bạn không còn quan tâm đến yếu tố cơ bản hay câu chuyện doanh nghiệp. Ở đây chỉ là phân tích kĩ thuật & stoplosss đúng nguyên tắc.

PHÂN TÍCH CỔ PHIẾU LDG

LDG trong nhịp giảm vừa rồi.  Hình bên dưới là dữ liệu LDG từ giữa năm 2021. LDG thuộc nhóm ngành bất động sản, cũng là một trong những cổ phiếu thuộc nhóm leader trong dòng midcap tháng 11,12.

-    Đánh giá về RSI chúng ta dùng dữ liệu quá khứ, mỗi cổ phiếu thường sẽ có một mức độ và biến động khác nhau, chính vì vậy bạn nên so sánh bằng việc kéo ngược lại những giai đoạn giảm của cổ phiếu xem thử chỗ sâu nhất thì thường RSI ở khu vực giá bao nhiêu.

Như dữ liệu bên trên mình thấy được nhịp giảm sâu của LDG trước đó thường rơi về vùng 23. Ở đó được gọi là trạng thái quá bán của cổ phiếu, khi cổ phiếu liên tục giảm thì chúng ta sẽ tìm kiếm nhịp hồi kĩ thuật ở khu vực khi RSI tiến về vùng giá này.

-    Phân tích ở nhịp hồi đầu tiên. Khi RSI dần tiến về vùng giá 23 thì volume bán ở cây bán cuối cùng rất mạnh. Kiểu dạng phiên này có tên là Selling Climax, nơi nhiều nhỏ lẻ rất hoảng sợ bán ra ở phiên này. 

-    Ngay sau đó là phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên - khi bạn thấy phiên này, có khả năng đáy sẽ sớm xuất hiện. Không nên tham gia vội ở cây này, vì có nhiều trường hợp cổ phiếu sẽ tiếp tục giảm tiếp.

-    Theo dõi phiên hôm sau LDG có phiên test lại khu vực đáy cũ, và nhanh chóng hồi phục phiên hôm sau. Ở đoạn này bạn có một số tín hiệu tin cậy như: Phân kỳ âm giá và khối lượng, RSI chạm về vùng quá bán, phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên đã xuất hiện.

-    Chiến lược mua là bạn có thể giải ngân khi gần kết thúc phiên xác nhận của phiên tăng sau khi hai đáy nhỏ xuất hiện. Phần tiếp theo là nếu đầu phiên ngày hôm sau cổ phiếu tiếp tục đà tăng.

-    Đối với việc tham gia bắt đáy thì các khoản lợi nhuận nhỏ được ưu tiên. Và Stoploss là những thanh nến tăng giá mạnh ngay gần nhất. Không phải dành cho việc mua và ôm như những cổ phiếu tăng trưởng hay giao dịch theo xu hướng. Đánh nhanh và rút nhanh với tỷ trọng thấp.

-    Dựa trên việc hồi LDG trong nhịp đầu tiên - nếu mua đúng kế hoạch thế này, bạn dừng lại với khoản lãi lỗ = 0 sau khi một vài phiên sau đó cổ phiếu chạm mốc dừng của thanh nến có chỉ báo mua.

NHỊP HỒI SỐ 2

-    Phân tích ở nhịp hồi số 2, khi RSI tiến về vùng giá 23 một lần nữa sau nhịp giảm mạnh. Thì lần này đã là nhịp giảm số 3 của LDG từ giai đoạn tạo đỉnh, đáy này có thể tin cậy hơn. Tiếp tục áp dụng như lần trước.

Phiên có mũi tên màu đó là phiên Selling Climax khi volume giảm lớn, phiên bán hoảng loạn của cổ phiếu. Ngày hôm sau là phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên. Bạn có thể thăm dò vào phiên ngày hôm sau khi xác nhận cổ phiếu tăng tiếp.

Sau đó cổ phiếu tiếp tục có một phiên vượt EMA10 đó là phiên mua tiếp theo. Tuy nhiên sau phiên có tín hiệu mua màu xanh thì hai phiên sau có một phiên giũ rất mạnh, nếu ở thời điểm này có lẽ cũng phải mất ½ số hàng sẵn có để an toàn vị thế. Nhưng ngày hôm sau cổ phiếu tăng mạnh trở lại thì mua trở lại nếu cảm thấy muốn theo đuổi cổ phiếu. Vậy thì với lần bắt đáy lần này. Nếu trót lọt thì hàng về cũng có một khoản lãi.

PHÂN TÍCH CỔ PHIẾU BSI

Trong lịch sử cổ phiếu BSI chưa từng có giai đoạn RSI rơi về vùng 30. Chúng ta cùng bóc tách nếu có bắt đáy ở giai đoạn này.

Mốc dừng chân RSI thường xuyên trong quá khứ gần nhất của BSI rơi vào khoảng 35.68. Tuy nhiên vì những giai đoạn phục hồi đoạn sau khi giá rơi về vùng này quá ngắn nên dù có tham gia thì cũng phải stoploss nên bạn tự phân tích lại nhé. Thường RSI rơi dưới 30 - về vùng quá bán thì tin cậy hơn!

Chúng ta sẽ phân tích tiếp đoạn khi RSI rơi về dưới vùng 30 và cổ phiếu bắt đầu hồi phục.

Đoạn này BSI có 4 phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên tuy nhiên các phiên tiếp theo vẫn chưa có tín hiệu mua mới. Đặc biệt là dữ liệu lịch sử của RSI chưa bao giờ giảm dưới vùng 30 nên không có giá trị để so sánh. Cần chờ thêm. Đến đoạn phiên nỗ lực phục hồi số 4, bắt đầu có tín hiệu mới khi giá của ngày số 3 sau phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên vượt lên trên EMA10. Đó là tín hiệu có thể bắt đáy được. Càng lên cao của BSI càng xây dựng điểm chặn. Nguyên tắc Stoploss là mốc low thanh nến tăng giá mạnh gần nhất.
Đoạn tạo đáy tiếp theo RSI cũng di chuyển về vùng 30 rồi sau đó phục hồi. Điểm mua là phiên tiệm cận EMA10. Các bạn có thể tự backtest cho các điểm phía sau.

Phần 3/ Không có phương pháp nào là luôn tốt ở mọi thị trường

-    Trong giai đoạn dòng tiền không mặn mà để đẩy giá các cổ phiếu có kết quả tốt thì thị trường không rõ xu hướng là cơ hội để các cổ phiếu giảm mạnh dẫn dắt các nhịp sóng hồi của thị trường. Khi cổ phiếu hồi thì câu chuyện cơ bản hay kỳ vọng cũng không quá quan trọng. Việc bạn sử dụng phương pháp bắt đáy để giao dịch trong những thời điểm thế này đôi lúc mang lại tính hiệu quả.

-    Tuy nhiên thị trường hiện tại không có dòng tiền lớn tham gia, thanh khoản thấp, hầu hết các cổ phiếu bắt đầu vào pha 1 tích lũy, chính vì điều đó chỉ có nhỏ lẻ vờn nhau kiếm tiền. Nếu may mắn bạn lọt top những người sống sót và kiếm tiền được, còn nếu không giỏi bạn có thể lỗ chồng thêm lỗ. Không dành cho số đông để kiếm tiền!

-    Trong uptrend ai cũng thắng, còn trong downtrend ngược lại ai cũng thua!

-    Cách giao dịch như trên áp dụng yếu tố lịch sử của RSI và trạng thái quá bán của cổ phiếu, có nghĩa rằng ở đó nguồn cung cạn kiệt thì nguồn cầu nhỏ của cổ phiếu cũng có thể đẩy giá tăng ngược trở lại, nên yếu tố volume thực chất lại không quá quan trọng.

-    “Đi chơi đêm có ngày gặp ma”. Vì mang yếu tố lịch sử nên RSI có đôi lúc bạn đoán giá về vùng này là cơ hội rồi tuy nhiên giá lại tiếp tục giảm tiếp và đẩy bạn vào thế phải cutloss ở vị trí sâu hơn khi hàng T3 về. Chính vì thế khi giao dịch với phương pháp này qui mô vị thế cực kì quan trọng. Chỉ giao dịch để theo dõi thị trường, không phải dồn toàn bộ tài sản.

-    Phiên nỗ lực phục hồi đầu tiên rất quan trọng vì nó cho thấy nỗ lực của bên mua nhằm áp đảo bên bán và giành lại quyền kiếm soát. Nên cho dù bạn có thấy cơ hội như thế nào đi chăng nữa, ít nhất bạn cũng phải đợi phiên nỗ lực phục hồi xác nhận rồi hãy suy tính kĩ rồi tham gia. Không tham gia vội.

-    Stoploss rất quan trọng, vì đang đang chơi với “rủi ro” - không khác gì đi hai dây, cổ phiếu giảm là yếu tố cơ bản đã không có, ngoài ra còn giảm mạnh nghĩa là nhà đầu tư cực kì hoảng loạn và lượng kẹp hàng rất nhiều. Chính vì điều đó mà cổ phiếu này có thể làm mất toàn bộ tài sản nếu bạn không biết cách kiểm soát & dừng lại đúng lúc. 

Phần 4/ Tổng kết

-    Mình là một nhà giao dịch theo xu hướng & cam kết trọn đời theo đuổi xây dựng hệ thống giao dịch. Bài viết này mình viết ra để các bạn tham khảo về câu chuyện bắt đáy như thế nào để trông cho chuyên nghiệp chứ không phải cứ thấy đáy là lao vô húc. Đương nhiên sẽ có  nhiều bạn lãi và kiếm tiền được ngay cả giai đoạn downtrend như thế này, bạn cảm thấy khó hiểu thì bài viết này giúp bạn hiểu được tại sao mọi thứ trông có vẻ xấu, rủi ro nhưng vẫn có người có lợi nhuận.

-    Còn nếu ai hỏi mình làm thế này không thì mình không làm. Vì lý do đầu tư với mình lựa chọn là một phong cách sống, mình không muốn vừa mua và tối vừa nằm trằn trọc để xem thử ngày mai cổ phiếu có giảm sàn nữa hay không, hay đây có phải là đáy của cổ phiếu hay không. Đặc biệt tiêu chí Name Selection - những cổ phiếu phải có yếu tố Big theme, có tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận, sức mạnh giá tương đối tốt đó mới chính là cổ phiếu được chọn.

-    Nếu cổ phiếu tốt không còn cơ hội nữa, trạng thái xấu, mình sẽ rút tiền nghỉ, đợi thời điểm thích hợp hoặc xu hướng thị trường tốt hơn để tham gia.

Cảm ơn các bạn đã đọc bài viết! Theo dõi mình qua kênh Youtube: https://www.youtube.com/c/NhậtkýChứngkhoánVSA