Ngân hàng: NIM, nợ xấu, CASA, CAR
Ngân hàng không bán hàng hoá. Doanh nghiệp thường có doanh thu, giá vốn, hàng tồn kho. Ngân hàng thì huy động tiền gửi rồi cho vay lại. Đọc báo cáo của một ngân hàng, bạn cần những thước đo nào?
NIM: biên lãi ròng. NIM = thu nhập lãi thuần ÷ tài sản sinh lãi bình quân. Cho vay bình quân 9%, chi phí huy động 5% thì phần chênh là nguồn sống chính của ngân hàng. NIM cao cho thấy cho vay được giá hoặc huy động rẻ — nhưng cũng có thể là đang cho vay nhóm khách rủi ro hơn.
CASA: nguồn vốn rẻ. CASA là tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn trên tổng tiền gửi khách hàng, tính được từ thuyết minh báo cáo tài chính. Tiền gửi thanh toán trả lãi rất thấp, nên CASA cao giúp giảm chi phí vốn và nâng NIM.
Lớp an toàn: nợ xấu và CAR. Nợ xấu là dư nợ nhóm 3 đến 5, chủ yếu quá hạn từ 91 ngày; tỷ lệ nợ xấu = nợ xấu ÷ tổng dư nợ. CAR = vốn tự có ÷ tài sản có rủi ro quy đổi, tối thiểu 8% theo quy định. Công cụ Sức khoẻ ngân hàng của FireAnt xếp nợ xấu dưới 2% và CAR từ 10% là tốt.
Câu hỏi: Ngân hàng minh hoạ có tổng dư nợ cho vay 400.000 tỷ, trong đó nợ nhóm 3 đến 5 là 6.000 tỷ. Tỷ lệ nợ xấu là bao nhiêu %?
Nợ xấu thấp chưa chắc tài sản đã sạch. Tỷ lệ nợ xấu có thể thấp nhờ tín dụng tăng nhanh làm mẫu số phình to, hoặc nhờ cơ cấu lại nợ, bán nợ. Hãy xem thêm nợ nhóm 2, tỷ lệ bao phủ nợ xấu và chi phí dự phòng để thấy rủi ro có đang tích tụ không.
Ghi nhớ: NIM đo biên kiếm lời từ cho vay; CASA cao giúp chi phí vốn rẻ. Nợ xấu là nợ nhóm 3–5; đọc cùng tỷ lệ bao phủ nợ xấu và nợ nhóm 2. CAR đo lớp đệm vốn trước tổn thất; tối thiểu theo quy định là 8%.