Biên lợi nhuận
Doanh thu tăng 30%, lợi nhuận lại giảm?. Năm nay công ty minh hoạ bán được nhiều hơn năm ngoái 30%, nhưng lợi nhuận sau thuế lại giảm. Chuyện đó có thể xảy ra không?
Ba biên lợi nhuận. Biên gộp = lợi nhuận gộp ÷ doanh thu thuần: sức kiếm lời của sản phẩm. Biên hoạt động (gần với biên EBIT) = lợi nhuận hoạt động ÷ doanh thu: sau chi phí vận hành. Biên ròng = lợi nhuận sau thuế ÷ doanh thu: phần cuối cùng còn lại.
Doanh thu 1.000 tỷ đi qua ba tầng. Giá vốn 700 tỷ → lợi nhuận gộp 300 tỷ, biên gộp 30%. Chi phí bán hàng, quản lý 150 tỷ → lợi nhuận hoạt động 150 tỷ, biên hoạt động 15%. Trừ lãi vay 25 tỷ, thuế 20% → lợi nhuận sau thuế 100 tỷ, biên ròng 10%.
Biên gộp khác nhau theo mô hình kinh doanh. Phần mềm, dược phẩm: Biên gộp thường cao; Chi phí lớn nằm ở con người, nghiên cứu, bán hàng · Bán lẻ, phân phối: Biên gộp thấp; Sống nhờ hàng quay vòng nhanh · Thép, phân bón: Biên gộp lên xuống theo giá nguyên liệu và giá bán; Đọc theo chu kỳ hàng hoá
Câu hỏi: Công ty minh hoạ có doanh thu thuần 2.000 tỷ, giá vốn hàng bán 1.500 tỷ. Biên lợi nhuận gộp là bao nhiêu %?
Câu hỏi: Biên gộp năm nay giữ nguyên 25%, nhưng biên ròng giảm từ 10% xuống 6%. Nguyên nhân nào khả dĩ nhất?
Biên ròng đẹp nhờ thu nhập một lần. Biên ròng có thể nhảy vọt nhờ lãi bán tài sản hay thu nhập tài chính bất thường, trong khi biên gộp đi xuống. Hãy nhìn biên gộp và biên hoạt động qua vài năm liền để thấy sức khoẻ thật của hoạt động kinh doanh.
Ghi nhớ: Biên gộp đo sản phẩm, biên hoạt động đo vận hành, biên ròng đo phần cuối cùng. So biên với doanh nghiệp cùng ngành và với chính doanh nghiệp qua nhiều năm. Biên ròng tăng mà biên gộp giảm: kiểm tra khoản thu nhập bất thường.